سونوگرافي ابزاري مفید در تصويربرداري از رحم ، تخمدان ها و فضاي لگن زنان به حساب مي آيد. لوله هاي رحمي که وظيفه انتقال تخمک ها را از تخمدان ها به رحم برعهده دارند به جهت آنکه بسيار باريک هستند ،  در حالت عادي و طبيعي در سونوگرافي ديده نمي شوند.ازجمله بيماريهاي قابل بررسي توسط سونوگرافي مي توان به فيبروم و ساير توده هاي رحم ، کيست هاي طبيعي و غيرطبيعي تخمداني که نياز به پيگيري از طريق متخصص زنان و زايمان دارند ، تومورهاي تخمدان ، عفونتهاي لگن و بيماريهاي سيستم ادراري اشاره نمود . اکثراً در اين موارد سونوگرافي از روي شکم انجام مي شود ولي در برخي از موارد که تشخيص آن برعهده متخصصين زنان يا پزشک معالج شما مي باشد روش سونوگرافي داخل واژن مفيدتر و دقيق تر است .

اگر چه سونوگرافي ارزش زيادي در تشخيص انواع سرطانهاي رحم و تخمدان دارد اما تشخيص زودرس سرطانهاي دستگاه تناسلي زنان خصوصاً سرطان دهانه رحم تنها با معاينه باليني و انجام آزمايش سرطان دهانه رحم که نام ديگر آن پاپ اسمير است امکان پذير مي باشد .

بانوي گرامي

براي شناخت زودرس سرطان دهانه رحم که ممکن است در هر خانمي اتفاق بيفتد به صورت مرتب جهت انجام پاپ اسمير به متخصصين زنان مراجعه نماييد .

* سونوگرافي در مامايي

کاربردهاي متعدد سونوگرافي در مامايي سبب تحول زيادي در مراقبت هاي بهداشتي از مادر و جنين و نيز مراقبت هاي دوران بارداری شده است . در ذيل به چند نمونه مهم از اين موارد اشاره مي شود .

۱-۲- تعيين محل IUD:

از جمله مهم ترين اين موارد مي توان به پيگيري محل IUD ( ابزاري که براي پيشگيري از حاملگي در رحم زنان سنين باروري قرار داده مي شود ) اشاره نمود . فرديکه IUD براي وي گذاشته شده است ، همواره بايد به ۲ نکته توجه داشته باشد :

IUD در اکثر افراد سبب افزايش خونريزي مخصوصاً در زمان عادت ماهيانه شده و درنتيجه فرد را مستعد کم خوني از نوع فقر آهن مي نمايد . لذا افرادي که از IUD استفاده مي کنند بايد به صورت دوره اي توسط کارشناسان مامايي يا متخصصين زنان مورد بررسي قرار گرفته و در صورت لزوم ترکيبات جبران کننده کم خوني استفاده نمايند .

IUD گاهي به جهت حرکات و انقباضات رحم از جاي اصلي خود خارج شده و حتي گاهي اوقات از رحم بيرون رفته و وارد حفره شکم مي شود . بنابراين فردي که از IUD  استفاده مي کند بايد همواره با بررسي نخ IUD  و مشاوره منظم و مترب با کارشناس مامايي از وضعيت IUD خود مطلع شود . در مواردي که IUD جابجا شده و محل دقيق ان مشخص نيست ( IUD گم شده ! ) سونوگرافي اولين قدم در شناسايي محل IUD  به حساب مي آيد .

۲-۲- سونوگرافي در تعيين سن حاملگي :

سونوگرافي در ماههاي مختلف حاملگي قابل انجام است ، اما طبق مطالعات انجام شده بهترين زمان تعيين سن حاملگي و ميزان تکامل جنين هفته هاي ۲۰-۱۸ بارداري است ، اما براي تشخيص برخي از اختلالات مانند عدم شکل گيري مغز جنين ، تشخيص دوقلويي يا چندقلويي ، وجود يا عدم وجود جنين ( کيسه فاقد جنين ) انجام سونوگرافي در زير ۱۲ هفتگي حاملگي نيز توصيه مي شود .

توجه : منظور از زمان فوق ، هفته هاي ۲۰-۱۸ پس از آخرين قاعدگي فرد است .

بيمار گرامي

به خاطر به حداقل رسيدن خطا سعي کنيد هميشه زمان شروع آخرين قاعدگي خود را در تقويم يادداشت نماييد . چون کارشناسان مامايي و متخصصين زنان و همچنين متخصصين راديولوژي براي تفسير بسياري از يافته هاي باليني و تنظيم برنامه تشخيصي و درماني شما به اين زمان نياز دارند . تنظيم بزرگتر و يا کوچکتر از حد انتظار بودن رحم ، تغيير وضعيت جفت و جنين و غيره نياز به بررسي هاي بيشتري دارند.

۳-۲- بررسي سقط جنين :

سونوگرافي همچنين در بررسي سقط جنين و تعيين بيماراني که در خطر سقط قرار دارند و نيز حاملگي هاي خارج رحم و مرگ جنين در داخل رحم به کار مي رود .  خانم هاي باردار ، خصوصاً خانم هايي که سابقه سقط جنين داشته اند بايد در صورت خونريزي از دستگاه تناسلي زنانه در هر زمان از حاملگي ، کاهش حرکات جنين و يا از بين رفتن حرکات  جنين بلافاصله و به صورت اورژانسي به يک مرکز تخصصي زنان و زايمان مراجعه نمايند .

۴-۲- بررسي ناهنجاري هاي جنين :

بسياري از ناهنجاريهاي که منجر به اختلال شکل بدن جنين مي شوند را مي توان در جنيني که در رحم به سر مي برد از طريق سونوگرافي تشخيص داد . از جمله اين نقائص مي توان به بزرگي سر جنين ، عدم تشکيل مغز در جنين ، شکافهاي ستون فقرات و بيرون زدگي نخاع ، ناهنجاريهاي گوارشي و اختلالات کليوي در جنين اشاره نمود .

* آمادگي هاي پيش از انجام سونوگرافي رحم و ضمائم آن :

مثانه بايد پر از ادرار باشد زيرا مثانه پر همانند يک ذره بين براي بررسي رحم و تخمدان ها در سونوگرافي عمل نموده و موجب شفافيت تصوير ميشود . به علاوه مثاثه پر ، گازهاي روده را که مزاحم سونوگرافي هستند به بالا رانده و آنها را از صحنه تصويربرداري دور مي سازد .

توجه ۱ : نوشيدن آب ، چاي ، آب ميوه و ديگر مايعات براي پر شدن مثانه کافي است . لذا هيچگاه از داروهاي مدر  ادرار آور خصوصاً بدون توصيه پزشک استفاده نکنيد .

توجه ۲ : در سونوگرافي از زنان باردار تا هفته ۱۲ حاملگي ، مثاثه بايد کاملاً پر باشد ولي براي ماههاي بالاتر نيازي به پربودن مثانه نيست .

توجه ۳ : براي انجام سونوگرافي از داخل واژن ، مثانه نيمه پر کافي است . در اين حالت مثانه خيلي پر ايجاد مزاحمت مي کند . بنابراين اگر در مواردي قرار باشد سونوگرافي از روي شکم انجام گيرد ابتدا با مثانه پر مراجعه نمائيد . سپس کمي از ادرار داخل مثانه در صورت لزوم تخليه شده و سونوگرافي داخل واژن انجام مي شود .

  • سونوگرافي بايد از روي پوست کاملاً لخت و برهنه و تماس با ژل مناسب و پاکيزه انجام شود .

  • وجود موي اندک در ناحيه سونوگرافي مزاحمتي ايجاد نمي کند ولي در مواردي که موي بيش از حد در محل وجود دارد بايد قبل از انجام سونوگرافي نسبت به تراشيدن آن اقدام نمود .

  • زخم هاي باز با انجام سونوگرافي مغايرت دارند ، زيرا ژل سونوگرافي موجب تحريک زخم يا آلودگي بيشتر آن مي شود .

  • هميشه قبل از انجام سونوگرافي ، پزشک خود را از سابقه اعمال جراحي قبلي خود مطلع نمائيد .

  • انجام سونوگرافي داخل واژن در ماههاي پايين حاملگي اشکالي نداشته و درماههاي بالاتر نيازي به انجام اين روش نيست .

 



ارسال توسط .